ایل قشقایی

vahidmolaie — Sat, 02 Mar 2013 20:54:38 GMT

آری از پشت کوه آمده ام…
چه می دانستم این ور کوه باید برای ثروت، حرام خورد؟!
برای عشق خیانت کرد
برای خوب دیده شدن دیگری را بد نشان داد
برای به عرش رسیدن دیگری را به فرش کشاند
وقتی هم با تمام سادگی دلیلش را می پرسم
می گویند: از پشت کوه آمده!
ترجیح می دهم به پشت کوه برگردم و تنها دغدغه ام سالم برگرداندن گوسفندان از دست گرگ ها باشد، تا اینکه این ور کوه باشم و گرگ!

عید نوروز در میان مردم قشقایی

vahidmolaie — Fri, 01 Mar 2013 22:00:44 GMT

زندگی در ایل قشقایی به صورت کوچ روی است. پاییز و زمستان ها برای حفاظت خود و دامهایشان از سرما در گرمسیر سکونت موقت دارند و بعد از فصل زمستان به سوی سرزمین های ییلاقی خود در مناطق سردسیر حرکت می کنند و بهار و تابستان را در آن بخش زندگی می کنند. معمولا با توجه به وضعیت آب و هوا و علفزارها زندگی در گرمسیر تا اواسط فروردین ادامه دارد. و عالبا ایام نوروز و جشن آن را در همین دیار برگزار می کنند. و به سبب تعادل هوا و زاد و ولد گوسفندان در ایام بهار هز چند زحمت آنان به ویژه زنان بیشتر است اما اوقات آن ها خوشتر و شاد تر سپری می شود.

عید یا جشن نوروز در میان ترکان قشقایی به نام نوروز بایرام رواج دیرینه دارد. و شاید یکی از مهمترین روزهای به یاد ماندنی و بهترین روز شادی آفرین در میان مردم ایل باشد. نوروز همراه نو شدن طبیعت است که برای مردم عشایر حکم زندگی از نو دارد. و این روز پیام آوری است برای آنان که روزهای سرد زمستان سپری شده است و سرمای کشنده برای زندگی کوچ روی به پایان رسیده است. اگر زمستان پربرکت بوده و باران کافی باریده باشد، معمولا در قشقلاق عشایری که در حوزه های گرمسیری قرار دارد، بهار زود تر فرا می رسد و همه جا علف زارها سبز و گلهای لاله وحشی که مردم به آن نوروز گلی می گویند (چون که هنگام نوروز هویدا شده و همه جا را غرق گل می کند)، شادی مردم عشایر بیشتر و روحیه شان بهتر خواهد بود. باران رحمت خدا ست که بر این بندگان محتاج رحمت خود هدیه می دهد. و مردم قشقایی از جند روز مانده به عید از سکونت در دامنه کوه ها و یا دره ها که معمول است و برای پناه گیری و ایمن بودن از باد و توفان انتخاب می شود به دشت های سبزه روییده و مسطح کوچ کرده و یورت تازه ای را انتخاب می کنند و خود را برای ایام عید و هم چنین برای حرکت به سوی سردسیر آماده می کنند.

بهار فصل تحرک بیشتر و دارای هدیه های طبیعی برای دام این گروه از مردم است که زندگیشان به رونق و توسعه دام هایشان بستگی دارد. و به همین دلیل به شکرانه روی خوش طبیعت نو، آن ها این روز و روزهای چندی بعد از آن را خوش می دارند. و مراسمی برگذار می کنند.

قشقایی‌ها همچون دیگر مسلمانان شیعی مذهب ایرانی دارای اعیاد مذهبی و مراسم ملی هستند. یکی از این مراسم که قبل از عید نوروز برگزار می شود، مراسم جشن اسفند ماه است که اسفند نمایانگر بهار در ایل است.

روز قبل از تحویل سال مردم ایل با آرد و روغن و خرما حلوای مخصوصی تهیه کرده و به عنوان آخرین روز سال برای مردگان خیرات می‌کنند و این روز را «عرفه» می گویند. و اگر قبرستان و یا امام زاده ای در جوار آنان باشد به آن جا می روند و فاتحه ای می خوانند.

شب عید معمولا از میان بره های پاییزه خود یکی را انتخاب می کنند و برای شب عید سعی می‌کنند شام مرتب و مفصلی نظیر بره پلو یا مرغ پلو داشته باشند. شب عید باید حتما همه کس در خانه‌ خودش باشد و اگر در سفر هستند تلاش می کنند که به خانه برگردند و معتقدند اولین شب سال نو ضمن داشتن اجاقی روشن با غذایی کامل سبب رونق و ادامه آن در سال خواهد بود. وباید جمع خانواده با صفا و صمیمیت به گرد هم حلقه زنند. و شب را با آواز خوانی و نی زنی با همسایه ها سپری می کنند.

روز اول سال با فجر سحری زنان و دختران از خواب بر می خیزند و کارهای عادی خود را از قبیل نان پزی شیر دوشی را انجام داده و سعی می کنند که با بقیه اعضای فامیل شاد و خندان بوده و با هم روبوسی کرده و شاد باش نوروزی به هم می گویند. حتی اگر مریض باشند دارو نمی‌خورند، کوشش می‌کنند با خانواده‌های خود درگیری پیدا نکنند اگر عزادار بوده‌اند لباس مشکی را از تن خارج می کنند. اگر از بستگان کسی فوت کرده باشد اول به منزل آنها برای عید دیدنی می روند و لباس عزای آن ها را عوض می کنند. عشایر روزهای عید چادرهای خود را با فرش‌ها و گلیم و جاجیم های رنگین تزیین می‌کنند. آویز های رنگین(گوکپول) بر دیرک های چادر آویزان می کنند.

شب قبل از تحویل سال مقداری حنا خیسانده و آخر شب که بچه ها در خواب هستند به دست آنها می‌مالند، بچه ها صبح که بیدار شدند متوجه رنگین شدن کف دست خود می‌شوند. صبح روز عید زودتر از همیشه بیدار شده، و لباس های نو خود را خورجین ها در آورده و خود را نو نوار می کنند.

زنان و دختران لباس ها ترکی قشقایی شامل پیراهن و چندین دامن پرچین و کلجه(کت) و پاپوش نو و روسری زیباست می پوشند و در میان گلهای زیبای وحشی و بوته های خوش منظر دشت و دمن را زیبا تر به نمایش می گذارند.

کوچ روان معمولا به صورت های خویشاوندی در یک مکان گرد هم اتراق می کنند، و این گروه های هم ریشه را اُوبه می گویند که غالبا شش و حداکثر تا ده چادر در کنار هم هستند و همه با هم نسبت های نزدیک و دور دارند.مراسم دید و بازدید عید قبل از ظهر و در میان خویشان شروع می‌شود اولین بار به منزل ریش سفید خود که غالبا هدایت اوبه را بر عهده دارد می روند. و تقریبا همه یک جا جمع می شوند . و بعد از آن به چادرهای اقوام نزدیک تر زود تر می روند پس از دست بوسی و تبریک گویی و پذیرایی بوسیله شیرینی‌های محلی که معمولا نان شیرین (یوخه)، گندم برشته، آجیل شیرین، شیرینی، گردو، قصبک(خرمای خشک شده)، انجیر، کشمش که معمولا جیب بچه‌ها را هم پر می کنند (امروزه شیرینی و کیک و .... هم موجود است.) بچه‌ها از بزرگان طوایف و خوانین عیدی می‌گیرند. و اعضای خانواده نیز با هم هدایای خود را رد و بدل می کنند.

بعداز ریش سفید و یا کدخدا، از بزرگان فامیل شروع کرده و چادر به چادر به همه بستگان سر می‌زنند. در روزهای بعد پذیرای میهمانانی می شوند که اوبه های دور و نزدیک به دیدن آن ها آمده اند. و آن ها هم باید برای دیدن کسان و خویشان و آشنای خود که در دیگر آبادی ها ساکن هستند به دیدن آن ها بروند. و مرسوم است که برای دیدن خویشان نزدیک که در اوبه های دیگر هستند، عیدی مانند یک بره یا بزغاله و .... به خود می برند.

و اگر نشیمن خان نزدیک به اویه باشد گروهی از مردان به دیدن خان طایفه می‌روند معمولا بره یا بزغاله یا جاجیم به عنوان عیدی تهیه کرده دست جمعی به حضور بزرگان ایل می‌روند. خوانین می‌دانند که حدود 200 _ 300 نفر باید به دیدنشان بیایند و از قبل خود را آماده می‌کنند. و چادر های مخصوص میهمانان را مرتب کرده و برای پذیرایی آماده می شوند. این گروه های عازم به دیدن خان با شال و آرخالق های خاص ایلی(که اینک بسیار نادر شده است) بر اسب های زین کرده با جل های زیبا سوار شده و به حرکت در می آیند و جوانان دست به نمایش و اسب دوانی کرده و با تفنگهای خود شیلیک می کنند. و از میان اوبه را می افتند و نزدیک هر یک از اوبه های دیگر نیز این نمایش و شادی را تکرار می کنند. و در برخی نقاط که اوبه ها به هم نزدیک و تعداد زیاد باشد در ایام نوروز مسابقات اسب دوانی و تیر اندازی راه می اندازند و همه به تماشا می روند.

در این ماه در منطقه قشلاق به علت تغییر درجه هوا و سرسبزی طبیعت و زادوولد دام‌ها و وفور لبنیات، چادر نشینان با روحیه بهتر از پیش جلوه می‌کنند. به همین منظور است که شب اول اسفند ماه مقداری جوهر قرمز در آب حل کرده و قسمتی از پشت و پهلوی گوسفندان را رنگ آمیزی می کنند چون طبیعت زیبا و رنگین شده است، گوسفندان هم باید تغییر چهره بدهند در زمانی که خشکسالی است از این مراسم و جشن خبری نیست.

این رنگ کردن کوسفندان در بیشتر کشورهای هند و اروپائی دیده میشود. در سفری که در اسکاتلند و ایرلند و مناطق کوهستانی انگلستان رفته بودم، در فصل بهار در دامنه های سیز کوهستان ها و دشت ها این رنگ آمیزی گوسفندان را در آن دیار مشاهده کردم

علاوه بر رنگ کردن گوسفندان در جشن اسفند ماه در میان مردم قشقایی رسم بر این است که هنگام عصر دختر بچه ها مقداری علوفه‌خشک و خار و خاشاک از بیابان جمع آوری کرده و با غروب آفتاب آنها را در محلی آتش زده و در اطرافش شادمانی می‌کنند هنگامیکه آخرین شعله‌های آتش در حال خاموشی است، اطرافش را سنگ چین می‌کنند تا باد خاکسترش را به هم نریزد.

هر خانواده‌ای پیش خود نیت می‌کند که سال آینده چه خواهد شد. صبح روز بعد به خاکسترها نگاه می‌کنند در وسط آن معمولا گودال هایی کوچک که شبیه جای پای گوسفند یا شتر است و بر این اعتقاد که در سال آینده شتر یا گوسفند به شانس آنها می‌آید.

معمولا خواستگاری ها و عروسی ها و حتی چشن های ختنه سوران قشقایی در عید نوروز مورد گفتگو و توافق قرار گرفته در ماه های بهار صورت می گیرد. و اگر جشن عروسی در میان کسان و یا آشنایان در همان اوبه یا اوبه های همجوار باشد، شادی جوانان دو چندان می شود چون با شرکت در این عروسی ها که معولا یک هفته به درازا می کشد، اوقات خوشی را می گذرانند. با پوشیدن لباس های رنگا رنگ و در میان سبزه زارها دلنشین و گل و بوته های رنگین جلای دیگری به طبیعت و به مردم آن عرضه می کنند.سال نو بر همه شاد و خجسته باد. بایرامیز مبارک

بعد از غذا 7 کار ممنوع است

vahidmolaie — Fri, 01 Mar 2013 21:56:52 GMT

بعد از غذا 7 کار ممنوع است

از نظر خیلی‌‌ها غذا خوردن در کنار خانواده در زندگی شلوغ امروزی کار لذت بخشی است و نه تنها ساعات زیبایی را می‌آفریند بلکه قدمی‌به سوی زندگی سالم به حساب می‌آید.

فراموش نکنید که ساعات غذا خوردن اهمیت زیادی دارد ولی بسیاری از ما عادات اشتباهی داریم که بعد از غذا به آن می‌پردازیم ولی باید از انجام آن صرف نظر کنیم:

1- آب ننوشید: بلافاصله بعد از صرف غذا آب خوردن سبب رقیق شدن شیره معده می‌شود بنابراین بهتر است نیم ساعت قبل و بعد از غذا آب ننوشید.

2- سیگار نکشید: به طور کلی سیگار نکشید. اما سیگار کشیدن بعد از غذا گناه نابخشودنی به حساب می‌آید. سیگار محیط معده را اسیدی می‌کند. افراد سیگاری نیم ساعت بعد از غذا سیگار بکشند.

3- میوه نخورید: از عادات بد ما میوه خوردن بعد از صرف غذاست. بهتر است نیم ساعت قبل و بعد از غذا میوه نخورید چون سبب نفخ معده می‌شود. البته میوه پخته اشکالی ندارد.

4- حمام نکنید: حداقل نیم ساعت فاصله قرار دهید، به ویژه حمام داغ توصیه نمی‌شود زیرا در جریان خون در اطراف معده اختلال ایجاد می‌کند و برهضم غذا اثر منفی می‌گذارد.

5- راه نروید: حداقل نیم یا یک ساعت بعد از صرف غذا پیاده روی طولانی نکنید تا هضم غذا بهتر صورت گیرد.

6- نخوابید: در مورد خوابیدن تأکید می‌شود که حداقل 2 ساعت بعد از خوردن غذا انجام نشود. بنابراین شام خوردن در آخر شب کار بسیار اشتباهی است.

7- چای ننوشید: در میهمانی‌‌ها هنوز غذا تمام نشده چای جلوی میهمان می‌گذاریم. چای می‌تواند محیط معده را اسیدی کند و تأثیر منفی بر مواد معدنی معده بگذارد. بعد از غذا مایعات باید با نیم ساعت تا یک ساعت فاصله مصرف شود.

کلاه گرد قشقایی ها چگونهکلاه "دو گوشی "شد؟

vahidmolaie — Fri, 01 Mar 2013 21:42:45 GMT

کلاه گرد قشقایی ها چگونهکلاه "دو گوشی "شد؟

عکس هایی از یکصد سال پیش مردم قشقایی باقی مانده نشان می دهد که کلاهایی بدون لبه با اندازه هایی مختلف ،استفاده میکردند. این کلاه قبلا کلاه ساده ای بود و آن گوش های بغل کلاه نبود.کلاه گرد قشقایی که لبه ای نداشته به دستور ایلخانی بزرگ سردار اجنبی ستیز مرحوم اسماعیل خان قشقایی (صولت الدوله قشقایی) لبه دار شد درست همانند تاج شاهانی او قصدو هدفش از این کار این بود که در جاهای مختلفی هم بیان کرده اند"این کلاه بدین شکل در میآید تا بدانید که هر قشقایی برای خود شاهی است درمراسم های مهم جشن های عروسی کنسرت های بزرگ این کلاه را برای زیبای می پوشند به حدی رسیده که برخی از لر زبانان نیز از این کلاه استفاده می کنند

امروزه از هرکسی بپرسید که جرایان کلاه قشقایی چیست می گوید کلاهی است که برای استفاده ی فصول مختلف می باشد مثلا در تابستان گوش آن را به پایین خم می کنیم در زمستان فلان است و . . . کلاه قشقایی نه برای زیبایی درست شده نه برای محافظت از انسان در برابر تابش آفتاب ،

در زمان رژیم پهلوی محمد رضا پهلوی به همراه گروهی به یکی از باغات تهران که قشقایی ها در آنجا ساکن بوده اند می روند تا از "هماتاج بی بی" دختر ناصر خان قشقایی برای محمد رضا خواستگاری کنند که از طرف قشقایی ها جواب رد می شنوند ، محمد رضا در جواب به جواب رد ، به قشقایی ها می گوید " من هم اکنون پادشاه ایران هستم بعد شما به پادشاه دختر نمی دهید ؟ " خدیجه بییی به آنان می گوید " اگر بنا به پادشاهی است تو جدت یک قاطر چی بیشتر نبود ، منم که جد اندر جد به پادشاهی بر می گردم" باز محمد رضا می گوید فعلا که پادشاه کسی است که تاج برسرش دارد " و خدیجه بییی در جواب می گوید "اگر پادشاهی به تاج است من هم دستور می دهم این تاج را تمام قشقایی ها بر سرشان بگذارند آن وقت تمام قشقایی ها برای خود شاه هستند کلاه دو گوشی از جنس کرک بز بوده و حدود 50سال ، درمیان مردم ایل قشقایی رایج شده است ...کلاه دو گوشی توسط نمد مال ها با زحمت تهیه می شود.ماده اولیه ان کرک بز استکه خیلی کمیاب است و این ماده را پس از چیدن موی بز از لابلای ان ،به مقدار خیلی کم جمع اوری کرده و برای ساخت کلاه استفاده می شود .این ذرات (کرکها) بهقدری لطیف و ظریف هستند که از میان 100 کیلو موی بز حدود 2 کیلو کرک می توان جمع کرد و برای ساخت هر کلاه حدود 200 تا 300 گرم کرک لازم دارد .که ان را با دستگاه مخصوص می زنند تا رشته ها باز شوند و سپس با موادی مثل کف صابونانها را انقدر می مالند تا ذرات به هم در گیر شوند و با تجربه ای که دارند لبه ها را برگردانده و شکل می دهند و سپس با سنگ هایی مخصوص می سایند تا به فرم دلخواه دراید .خصوصیات این کلاه اینست که تا حدی سنگین نبوده و در برابر باد و حرکات سریع در اسب سواری و جست و جو وخیزهایی در حال کوچ از سر نمی افتد

vahidmolaie — Fri, 01 Mar 2013 21:26:21 GMT

باسلام

پیشاپیش عید باستانی نوروز را به شما هموطنان عزیز تبریک میگم ان شاالله سال جدید شروع خوبی برای پیشرفت شما و کشور عزیزمان ایران باشد

تبریک سال نو

vahidmolaie — Wed, 28 Mar 2012 22:33:04 GMT

سال نو را به همه شما عزیزان تبریک میگم ان شالله سالی پربرکت و سرشار از موفقیت برای شما و خانواده محترمتان باشه

vahidmolaie — Tue, 13 Dec 2011 23:35:19 GMT

قشقایی ائلینی در یا قیاس ائد چالخانور چالخانور برقرار اولور

موبارك گئجه

vahidmolaie — Tue, 13 Dec 2011 23:30:50 GMT

موبارك گئجه Mubarək gecə

موبارك گئجه دير٬ يار مئهمانيمدير
Mubarək gecədir, yar mehmanımdır
اوزانسين بو گئجه٬ سحر اولماسين!
Uzansın bu gecə, səhər olmasın
رؤوشن اوزو شمع-ى شبيستانيمدير
Rövşən üzü şəm-i şəbistanımdır
گونه دئ: چالماسين٬ قمر اولماسين!
Günə de: çalmasın, qəmər olmasın

قارا قاشى كلام الله قافىدير
Qara qaşı kəlamullah qafıdır
قوينو ايچى چين جئيرانين نافىدير
Qoynu içi Çin ceyranın nafıdır
عطر-ى مجليس اوچون٬ زولفو كافىدير
Ətr-i məclis üçün, zülfü kafidir
گولاب سپيلمه سين٬ عنبر اولماسين!
Gülab səpilməsin, ənbər olmasın

موعنبر ساچلارى بوينوم كمندى
Muənbər saçları boynum kəməndi
موعططر زولفلارى عؤمروم پئيوندى
Muəttər zulfları ömrüm peyvəndi
اممه يى كافىدر٬ لبلرى فندى
Əmməyi kafidir ləbləri qəndi
نباتى نئيله رم٬ شكر اولماسين!
Nəbatı neylərəm, şəkər olmasın

اليم گول قوينوندا شاه ليمو تاپدى
Əlim gül qoynunda şah limu tapdı
ائله سان كى سويوز جيگر٬ سو تاپدى
Elə san ki suyuz ciyər, su tapdı
دستنبو ممه نگنن اليم بو تاپدى
Dəstənbu məməñdən əlim bu tapdı
قوى مجليسده نار-ى نوبر اولماسين!
Qoy məclisdə nar-i novbər olmasın

گئچمك اولماز شوخ-و شيرين آهودان
Geçmək olmaz şux-u şirin ahudan
خوش مزاح٬ خوش صؤحبت ٬ خوش گوفتگودان
Xoş məzah, xoş söhbət, xoş goftegudan
قوجوشوب٬ ياتاندا شيرين اوخودان
Qucuşub yatanda şirin uyxudan
اويانماق عقليگه باور اولماسين
Oyanmaq əqliñə bavər olmasın

ديلبريم آرامدير٬ گؤيلوم آرامدير
Dilbərim aramdır, göylüm aramdır
ايشلر دوام تاپدى٬ مرگ توامدير
İşlər davam tapdı, mərg toəmdir
ماذون دئيه ر گئجه گوندوز دوعامدير
Ma'zun deyər gecə gündüz duamdır
جان بىجانان٬ ديل بىدلبر اولماسين!
Can bi canan, dil bi dilbər olmasın

A Blessed Night

Tonight is a blessed night; the friend is my guest.
May this night be long – I hope dawn never comes.
Her light is the candle of my shabestan. (nightly prayer niche - world of night)
Tell the sun not to rise and the moon not to appear.

Her black eyebrow is like the letter qaf of the Quran.
The side of her bosom is fragrant, like the navel of the Chinese musk deer.
(Her breast is fragrant of musk - Her breast is musk sweetened)
For the party's fragrance her hair is enough.
No rose-water should be sprinkled and no ambergris is needed.

Her perfumed braid is a lasso around my neck.
Her fragrant hair is grafted onto my life.
The lump sugar of her upper lip is just enough.
Why should I want rock sugar? I have no need for sugar.

My hand came upon the fruit of her flowery bosom.
My parched throat had found refreshing.
From her breasts my hands have the scent of muskmelon.
There is no need for pomegranates at this party.

I cannot let go of this cheerful sweet gazelle.
This witty, sweet talking, pleasant conversationalist.
Embrace her and surrender to a sweet sleep!
Don't expect her to wake up.

My beloved is peaceful, my heart is peaceful.
Things endure, death is persistent.
Mazun says: " I pray day and night,
may no soul be without a darling,
and no heart without a sweetheart

مهندس فرهاد قشقائیان

vahidmolaie — Mon, 12 Dec 2011 23:38:11 GMT

مهندس فرهاد قشقائیان یکی از فعالترین افراد ایل قشقایی است که تحصیلات عالیه خود را در خارج از کشور بوده است او توانسته یکی از بزرگترین شرکت های تولید لامپ کم مصرف را در جنوب کشور در بندر بوشهر احداث و به مرحله تولید برساند و جالب اینجاست که تمام نیروهای شرکت ایشان که غریب بر 200نفر است از جوانان ایل قشقایی میباشد و تولیدات شرکت ایشان توانسته کمک زیادی به کمبود لامپ در ایران و عدم واردات لامپ از خارج از کشور باشد وی به اکثر زبان های دنیا مسلط میباشد و البته این تنها فعالیت او نیست بلکه وی در حال ساخت بزرگترین پیست رالی و بزرگترین پارک آبی در استان بوشهر میباشد

معرفی شخصیت های قشقایی

vahidmolaie — Mon, 12 Dec 2011 23:23:44 GMT

از شما عزیزان میخام که شخصیت های جوان ایل قشقایی که الان در پست و مقام حساسی هستند ویا در خارج از کشور در حال تحصیلند و یا مشغول به کارند و یا نخبه در داخل کشورند و برای عموم ناشناخته اند به ما از طریق نظر سنجی یا از طریق ایمیل اعلام کنیدvahid1485@yahoo.com